[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 8، شماره 1 و 2 - ( 6-1401 ) ::
جلد 8 شماره 1 و 2 صفحات 1218-1193 برگشت به فهرست نسخه ها
تاثیر نوسانات سطح آب دریای خزر در اواخر دوره پلئیستوسن و هولوسن، بر پراکندگی استقرارگاه‌های پیش از تاریخی مازندران
نرجس حیدری*، رحمت عباس‌نژاد سرستی، مجتبی صفری
استادیار ستادیار موسسه آموزش عالی نیما محمودآباد، مازندران، ایران
چکیده:   (127 مشاهده)
جوامع انسانی همواره در طول تاریخ تحت تاثیر عوامل اقلیمی و جغرافیایی زیست بوم خود بوده اند از این رو مطالعات میان­رشته­ای در جهت شناخت این تاثیرات، کمک شایانی بر درک تحولات فرهنگی جوامع باستان خواهد کرد. یکی از عوامل جغرافیایی تاثیرگذار بر محوطه‌های باستانی مناطق شمالی کشور، دریای خزر است. جدایی این دریاچه از دریاهای آزاد، باعث شده تا سطح آب این دریا به آرامی افزایش یابد و هنگامی که به حداکثر ارتفاع خود می­رسد با همین آهنگ رو به کاهش می­گذارد. این نوسانات به عوامل متعددی مانند میزان آبریز آب رودخانه­ها، شدت تبخیر، رسوب وارده به دریا و عوامل و مولفه­های هواشناسی و هیدرولوژیکی در مناطق ساحلی وابستگی دارد. در این پژوهش تلاش شده با تلفیق اطلاعات حاصل از مطالعات سن­سنجی رسوبات دریا با شواهد و یافته­های باستان‌شناختی، تا جای ممکن، به بررسی تاثیرات پسروی­ها و پیشروی­های آب دریای خزر بر جاگیری استقرارهای پیش از تاریخی منطقه مازندران از دوره پارینه‌سنگی تا عصر آهن پرداخته شود. برای این منظور پژوهش‌های انجام شده در زمینه دامنه ارتفاعی این تغییرات، مورد بررسی قرار گرفت و نتایج بدست آمده در زمینه دیرینه شناسی نوسانات سطح تراز دریای خزر با نتایج مطالعات باستان‌شناختی منطقه تلفیق شدند. همزمان با نوسانات آب دریای خزر در دوره پلئیستوسن و هولوسن، موقعیت محوطه­ها و جمعیت­های پیش از تاریخی ساکن در سواحل جنوبی دریای خزر، نسبت به آب دریا تغییر یافت و با پیشروی آب دریا بقایای شواهد قبلی در زیر رسوبات مدفون شده است.
 
واژه‌های کلیدی: استقرارهای پیش از تاریخ، دریای خزر، مازندران، نوسانات آب.
متن کامل [PDF 1127 kb]   (115 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1401/10/12 | پذیرش: 1401/6/31 | انتشار: 1401/6/31
ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Heydari N. The effect of Caspian Sea water level fluctuations in the late Pleistocene and Holocene periods on the dispersion of prehistoric settlements in Mazandaran. کواترنری 2022; 8 (1 and 2) :1193-1218
URL: http://journal.iranqua.ir/article-1-560-fa.html

حیدری نرجس، عباس‌نژاد سرستی رحمت، صفری مجتبی. تاثیر نوسانات سطح آب دریای خزر در اواخر دوره پلئیستوسن و هولوسن، بر پراکندگی استقرارگاه‌های پیش از تاریخی مازندران. فصلنامه کواترنری ایران 1401; 8 (1 و 2) :1218-1193

URL: http://journal.iranqua.ir/article-1-560-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 8، شماره 1 و 2 - ( 6-1401 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه کواترنری ایران Quaternary Journal of Iran
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4540